Blogitems met de tag: Economie

Grijze tijgers

Volgens de Hoge Raad voor de Werkgelegenheid telt ons land op het einde van dit jaar 99.000 extra werklozen. Volgens de Oeso zal de werkloosheidsgraad in Europa tot 10% aangegroeid zijn op het einde van het jaar. Een interessante vraag is wie die extra werklozen zullen zijn? De beschikbare cijfers laten een en ander vermoeden. Er is iets vreemds aan de hand: jongeren verliezen massaal hun job. In de categorie onder de 25 jaar zijn er 30% meer werklozen. Dat valt te verklaren omdat bedrijven vaak afscheid nemen van onlangs aangenomen personeel of uitzendwerkers. Bij de leeftijdsgroep tussen de 25 en de 50 jaar stijgt de werkloosheid 'maar' met de helft in vergelijking met de jongeren, plus 15%. Bij werknemers ouder dan 50 neemt de werkloosheid slechts met 5% toe. In de tranche tussen de 50 en 55jaar neemt ze zelfs af.

Dit fenomeen blijft niet beperkt tot België. In de Verenigde Staten bijvoorbeeld zijn er nu meer 55-plussers aan de slag dan een jaar geleden (900.000) maar minder (2,9 miljoen) uit de groep tussen de 25 en 44jaar. Dat is een vreemde trend want oudere werkkrachten zijn per definitie dure werkkrachten. En toch willen bedrijfsleiders hun oudere werknemers houden. Zoals bij Boeing, dat lering getrokken heeft uit zijn besparingen in de jaren negentig. Toen moesten er duizenden mensen afvloeien en daarvoor had het bedrijf een vrijwillig vertrekprogramma opgezet. Het resultaat was dat een flink pak oudere werknemers het voor bekeken hield. Daardoor kampte Boeing nog jaren later met een gebrek aan ervaren personeel. Eind januari kondigde het bedrijf opnieuw aan dat er 10.000 jobs moesten verdwijnen. Deze keer zonder vrijwillig vertrekprogramma uit vrees de meest geoefende medewerkers kwijt te spelen.

Dat is goed nieuws voor vijftigplussers. Maar is het ook goed nieuws voor ons allemaal? Want handicapt een economie met een groter aantal oudere werknemers zichzelf niet op het vlak van innovatie? We associëren innovatie immers met jonge breinen. Het antwoord op die vraag is 'neen'. Uit een studie van meer dan zevenhonderd Nobelprijslaureaten blijkt dat vernieuwers in een steeds kortere periode van hun carrière productief zijn. Maar de leeftijd waarop ze een doorbraak realiseren, wordt steeds hoger. In het begin van de 20ste eeuw boekten Nobelprijswinnaars gemiddeld een doorbraak rond hun 36ste. Die leeftijd schoof tussen 1935 en 1965 op met gemiddeld twee jaar. Nu ligt die leeftijd al rond de 40jaar. Vorsers beneden de30 kunnen nu veel minder dan honderd jaar geleden een inventie op hun naam schrijven, behalve wanneer het gaat over nieuwe onderzoeksterreinen. Dat zou een uitleg kunnen zijn die de doorbraken van Page, Brin en consorten op jonge leeftijd verklaart. Na de (internet)revolutie stijgt de leeftijd weer waarop wetenschappers grote ontdekkingen doen.

Dat je niet jong hoeft te zijn om met een goed idee voor de dag te komen, bewijst het tv-programma De Bedenkers. Vlamingen kozen massaal voor het Papiermaatje van senior Sonia Wyllinck en de sliplift van de nog oudere Pierre Van Den Broeck. Ook onze Belgische Nobelprijswinnaars werden op steeds latere leeftijd gelauwerd. Corneille Heymans was46 en Jules Bordet was49 toen ze de Nobelprijs geneeskunde ontvingen in respectievelijk 1938 en 1919. Christian de Duve was57 toen hij de prijs voor geneeskunde kreeg in 1974 en Ilya Prirogine60 toen hij in 1977 de Nobelprijs voor chemie in de wacht sleepte. Er zit dus nog muziek in oude knarren maar hun ervaring komt het best tot haar recht wanneer jonge en oude werknemers bewust in duo of in groep samenwerken. Meer oudere mensen aan de slag is dus niet enkel goed voor het betalen van de pensioenen, maar ook om het economisch weefsel van ons land te vernieuwen.

donderdag 02 april 2009 - Geef je commentaar (0)

Vind je dit interessant? Deel het met anderen.

We beginnen eraan: 3.000 Nieuwe jobs in Machelen-Vilvoorde

Groen licht voor superproject Machelen: 3.160 nieuwe banen
Over twee jaar kan Bart Verhaeghe eindelijk beginnen te bouwen aan het futuristische complex Uplace Machelen. Het project levert 3.160 jobs op. Had Vlaams minister Patricia Ceysens niet op de valreep groen licht gegeven voor de investering van 560 miljoen euro, dan liep de lijdensweg van Bart Verhaeghe uit tot in 2019. Ondernemer Verhaeghe (43) bouwt wereldwijd vastgoedcomplexen waarbinnen wonen, werken en vrije tijd gecombineerd worden. Uplace Machelen, op de 8,5ha van het vroegere Marly-Carcoke, moet zijn visitekaartje in eigen land worden: tienduizenden vierkante meters woningen, hotelkamers, attracties, ervaring- en conceptwinkels, kantoren en openbare ruimte. De 3.160 voltijdse jobs plus de 120.000 mandagen voor de bouw zijn een godsgeschenk voor de noordrand van Brussel.

Zie ook http://www.lorinparys.be/index.php/lp/mediatheek/ 

Verhaeghe zit al drie jaar ongeduldig te kijken naar zijn maquette. Want hij botste tot nog toe op een muur van regels. Zijn project moet passen in het START-plan voor Zaventem, het masterplan voor de Vlaamse rand rond Brussel en het tweede masterplan voor Vlaams-Brabant. En dan moest Uplace ook nog passen in het brownfield-decreet van twee jaar geleden. Dat moedigt ondernemers in theorie aan om vervuilde terreinen te saneren en te ontwikkelen - maar in de praktijk zorgde het vooral voor vertragingen.

In februari slaakte Verhaeghe een noodkreet: als de Vlaamse regering de knopen niet doorhakte vóór 7juni, zou zijn project nog veel meer vertraging oplopen. Vlaams minister Patricia Ceysens (Open VLD) bracht gisteren goed nieuws: er worden achttien brownfield-projecten goedgekeurd op de laatste bijeenkomst van de Vlaamse regering op 29mei. Samen zijn ze goed voor 1miljard euro investeringen en tienduizend jobs.

Met een investering van 560 miljoen euro weegt Uplace het zwaarst op deze lijst. De eveneens goedgekeurde ontwikkeling van de 75ha van Petroleum Zuid in Antwerpen is goed voor 4.000 voltijdse jobs, al komen die er pas tegen 2020. In haar lijstje gaf Ceysens Verhaeghe trouwens een speciale vermelding: 'Uplace heeft op een meer dan kennelijke wijze zijn stabiliteit, slaagkans en relevantie aangetoond.'

Bart Verhaeghe is tevreden: 'De overheid gelooft in ons en belooft ons te helpen om de volgende hordes snel en efficiënt te nemen. Een enorme aanmoediging om door te zetten, zodat we tegen 2015 kunnen openen. Zonder deze beslissing was het wellicht 2019 geworden.'
'Blijft het feit dat een ontwikkeling van tien jaar twee tot drie keer langer is dan in de buurlanden. Vlaanderen heeft de vele Europese regels zeer streng omgezet, zodat veranderen bij ons een log en langdurig proces werd. Kunnen we ons dat nog permitteren in tijden van crisis?' (fds)

Bron: Nieuwsblad 13 mei 2009

woensdag 13 mei 2009 - Geef je commentaar (0)

Vind je dit interessant? Deel het met anderen.

Paradox van Parys: Verkiezingseconomie - De Standaard 15 mei 2009

Er kan ons land in tijden van crisis niets beters overkomen dan verkiezingen. Want de kiesgang is een regelrechte zegen voor onze economie. U vindt waarschijnlijk samen met 9.900.000 andere Belgen dat we veel te vaak naar het stemhokje worden geroepen en dat onze politici in het parlement er veel te weinig van bakken. Maar wat de meeste mensen niet weten, is dat elke verkiezing een krachtige economische injectie voor ons land betekent. Dat heb ik zelf ontdekt omdat ik besloten heb om me kandidaat te stellen bij de volgende Vlaamse verkiezingen, voor Open VLD in Vlaams-Brabant.

Veel mensen denken dat de politieke partijen de campagnes van de kandidaten financieren. Niets is minder waar, zo heb ik zelf al ondervonden. Kandidaten moeten een beroep doen op hun spaarboekje om hun campagne op poten te zetten. En daarbij komt heel wat geld in de lokale economie terecht. Rekent u even mee. Elke kandidaat die in Vlaams-Brabant op een verkiesbare plaats staat plus één andere kandidaat op de lijst mag 37.500 euro uitgeven. Neem nu CD&V met vijf zitjes in de assemblee: zesmaal 37.500 levert 225.000 euro op. De rest van de lijst effectieve kandidaten en de eerste opvolger mogen 5.000 euro uitgeven. Dat is zestien keer 5.000 of 80.000 euro. De vijftien andere opvolgers kunnen maximaal 2.500 euro spenderen: vijftien keer 2.500 euro is een bedrag van 37.500 euro. De kandidaten van één partij pompen dus makkelijk een kleine 300.000 euro in onze economie.

Voor het totale bedrag dat per verkiezing wordt uitgegeven moeten we met een aantal andere factoren rekening houden. Provincies zoals Antwerpen en Oost-Vlaanderen mogen bijvoorbeeld een pak meer spenderen doordat er meer kiezers wonen. Zo heeft Antwerpen 33 gekozenen en Vlaams-Brabant maar 20. En uiteraard is er meer dan één partij. Reken even de kosten mee die mededingers uit N-VA, CD&V, SLP, PVDA+, LDD, Groen!, Open VLD en SP.A aangaan, en je zou voor het wel en wee van onze economie bijna hopen op een versplinterd partijlandschap. Samen met de Europese verkiezingen komt de totale som zo makkelijk uit op een bedrag van 15 miljoen euro dat migreert van spaarrekeningen naar onze economie. En dan hebben we het nog niet over de verkiezingen in Wallonië gehad of over het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. Hoe meer partijen en hoe vaker verkiezingen, hoe groter de economische injectie.

Wie wordt daar nu beter van? Drukkers. De jongens en meisjes van de marketing. De houtindustrie. Kranten en tijdschriften. Televisiestations. En De Post. Een behoorlijke opsteker voor een rist sectoren in moeilijkheden. Maar ook voor onze nationale creativiteit zijn verkiezingen een goede zaak. Stelt u zich even voor: zeven partijen in Vlaanderen met elk 36 kandidaten in vijf provincies die elk een slogan en een campagne nodig hebben. Dat zijn 1.260 originele beelden die moeten worden gemaakt, evenveel frisse slogans die moeten worden verzonnen en miljoenen kaartjes en posters die moeten worden gedrukt. Bovendien zorgt onze ingewikkelde staatsstructuur ervoor dat we dat aantal nog eens kunnen verdubbelen. Enkel en alleen al door met twee grote taalgroepen samen te leven in ons land kunnen reclamebureaus dubbel zo veel prestaties aanrekenen. Want een campagne voor de SP.A is niet hetzelfde als een campagne voor de PS. En zo heeft elk nadeel zijn voordeel.

Veel verkiezingen en een ingewikkelde staatsstructuur zijn dan misschien slecht voor de bevolking, maar ze blijken goed voor onze creativiteit en de economie. Nu enkel hopen dat dit de federale regering niet op gedachten brengt om binnenkort verkiezingen uit te schrijven. Kwestie van een relanceplan te hebben.

http://www.standaard.be/Artikel/Detail.aspx?artikelId=652A9QOE&kanaalid=336

 

vrijdag 15 mei 2009 - Geef je commentaar (1)

Vind je dit interessant? Deel het met anderen.

Ondernemers kunnen de wereld veranderen.

 Heel knap filmpje dat weing commentaar behoeft. Een betere samenvatting dan waarin ik geloof had ik zelf niet kunnen maken. En goedkoop gemaakt met een boodschap die to the point en effectief is. Als iedereen zijn ondernemende kwaliteiten aanspreekt, kunnen we de wereld aan. Waar wachten we op?

dinsdag 19 mei 2009 - Geef je commentaar (1)

Vind je dit interessant? Deel het met anderen.

Paradox van Parys: Minder geld, meer creativiteit? - De Standaard 22 mei 2009

DE PARADOX VAN PARYS - De honderd rijkste zakenfamilies van ons land werden het voorbije jaar 7,2 miljard euro armer. Dat is 288 miljard oude Belgische franken of 10 procent van hun vermogen dat als sneeuw voor de zon smolt. Ik hoor u al denken et alors? U bent waarschijnlijk zelf behoorlijk wat centen kwijt en toch niet helemaal zeker van uw baan. Waarom zou u dan slaap laten voor een aantal fatcats die heus geen boterham minder eten door de aandelenkoersen? Begrijpelijk, maar niet helemaal terecht. Het beursverlies van onze rijkste zakenfamilies is ook een aderlating voor Vlaanderen. Want geld en creativiteit zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden.

Dat wordt mooi geïllustreerd door het onuitroeibare cliché dat creativiteit hoogtij viert in moeilijke economische tijden. De redenering gaat als volgt. Wanneer het moeilijk gaat, wordt iedereen verplicht om meer met minder te doen en zo worden allerlei vernieuwingen geboren. Economische groei komt niet van meer te koken, maar wel van nieuwe recepten te pionieren. En die nieuwe recepten floreren wanneer de ingrediënten schaarser worden. Kortom, crisissen zijn gouden tijden voor innovatie.

Dat was ook de stelling van Joseph Schumpeter, die verkondigde dat door creatieve destructie nieuwe starters oude bedrijven uit de markt drijven met frisse ideeën. Net zoals er na een bosbrand verschillende nieuwe dier- en plantensoorten zouden ontstaan in het afgebrande gebied, kan een crisis een vruchtbare bodem zijn voor nieuwe spelers. Dat is ook wat er vandaag kan gebeuren. Op voorwaarde dat de overheid niet onnodig subsidies geeft aan bedrijven die anders niet zouden overleven. In een crisis zie je dus een groter aantal nieuwe starters met creatieve bedrijfsmodellen. Die zijn essentieel om ons economisch weefsel te vernieuwen.

Minder geld levert dan misschien meer ideeën op. Maar vandaag vindt dat groter aantal ideeën minder geld. Zelfs bestaande bedrijven met goede ideeën komen van kale bankreizen thuis. En dat nadat de overheid meer dan twee miljard kredietwaarborgen voor kmo's opzij heeft gezet. Hoe moeten nieuwe ondernemers dan aan het nodige startkapitaal geraken? De bank zegt nee tegen ondernemingen zonder geschiedenis. Venture capital-fondsen nemen de telefoon niet op, want die hebben de handen vol met hun eigen probleemportefeuilles. Friends, family and fools zijn minder scheutig om geld toe te steken na een blik op hun eigen vermogen.

Vroeger kon je dan terecht bij Vlaanderens ondernemende families. Tibotec Virco is zo'n verhaal dat zonder een paar durvers uit vermogende geslachten nooit uit de startblokken zou zijn geschoten. En zonder hen zou het bedrijf dus ook nooit een kleine vijfhonderd banen hebben gecreëerd. Ook SN Brussels Airlines kreeg vleugels door de financiële inbreng van een paar oude families. En zo zijn er ontelbare kleine en grote succesverhalen uit ons land die steunen op het geld van zakenfamilies. Maar vandaag valt het te betwijfelen of die succesverhalen nu ook nog het daglicht zouden zien. Want de families die ooit de radars van ons economisch netwerk smeerden, hebben behoorlijke averij opgelopen en houden dus de vinger op de knip.

Enkel en alleen de verschillende families die KBC verkankeren, hadden in januari van dit jaar al meer dan drie miljard euro verloren. Namen zoals Van Waeyenberghe, Vlerick-Sap, Santens, Poulussen en Gevaert lees je niet elke dag in de krant, maar ze spelen daarom geen minder belangrijke rol voor ondernemend Vlaanderen. Als zij verliezen, verliezen wij ook.

http://www.standaard.be/Artikel/Detail.aspx?artikelId=122AIHIE

vrijdag 22 mei 2009 - Geef je commentaar (1)

Vind je dit interessant? Deel het met anderen.

Werk maken van een creatieve economie

Als voorzitter van Flanders DC ben ik trots op ons eerste boek 'Werk maken van een creatieve economie' in samenwerking met de Vlerick Leuven Gent Management School moeten lezen. Het boek bundelt vier jaar beleidsrelevant onderzoek van het Flanders DC Kenniscentrum tot vier makkelijk verteerbare delen. Vanaf 20 mei 2009 ligt het nu ook in de boekhandel.

 

"Vlaanderen heeft alle kansen om zich economisch te handhaven en zelfs te versterken. Maar daarvoor moeten beleidsmakers, ondernemers en iedereen die mee het gezicht van de Vlaamse economie bepaalt, vandaag de handen in elkaar slaan", zeggen Vlerickauteurs Isabelle De Voldere en Leo Sleuwaegen bij de lancering van hun nieuwe boek Werk maken van een creatieve economie. "We moeten het talent van de mensen die hier wonen optimaal benutten. Dat gebeurde in het verleden te weinig. In elk geval is nu de tijd rijp om er volop op in te zetten."

‘Werk maken van een creatieve economie' beschrijft uitvoerig de limieten van het huidige groeimodel in Vlaanderen en toont hoe het beleid een nieuw groeimodel kan stimuleren waarbij innovatie en ondernemerschap, de kenniseconomie en de ontwikkeling van creatieve sectoren centraal staan. Een nieuw groeimodel is nodig om onze huidige welvaart en ons welzijn te behouden.

Het mag duidelijk zijn dat we een overgang aan het maken zijn van een industriële economie waarin productiviteit het verschil maakt naar een creatieve economie waarin kennis en wat je daar mee doet het verschil maakt. "Harder werken hoeft dus niet, slimmer werken is de boodschap, om het met een boutade te zeggen", stelt Pascal Cools, algemeen directeur van Flanders DC, "We mogen niet alleen focussen op behoud, maar moeten ook nieuwe kansen aangrijpen om jobs te creëren. En die zijn er. De creatieve sectoren groeien tweemaal sneller dan de traditionele, maar in Vlaanderen is die groei veel kleiner dan in Nederland bijvoorbeeld."

Het boek bevat ook de visies van Patricia Ceysens, Karel Van Eetvelt, Philippe Muyters, Patrick Janssens, Edith Vervliet en Jan Briers op een creatieve economie. Patricia Ceysens pleit voor meer innovatie in de dienstensector, die ook achterop hinkt t.o.v. onze buurlanden.

Werk maken van een creatieve economie
Isabelle De Voldere & Leo Sleuwaegen
ISBN 978 90 209 8335 7
136 pagina's
€ 24,95

Beluister het Radio 1 interview met Leo Sleuwaegen op de site van Radio 1 www.radio1.be

maandag 25 mei 2009 - Geef je commentaar (0)

Vind je dit interessant? Deel het met anderen.

Paradox van Parys: De trein is altijd een beetje afzien

Vlaanderen staat stil. Onze wegen slibben dicht en het mobiliteitsinfarct slaat toe. Dat is een behoorlijke streep door de rekening voor de economische ontwikkeling van onze regio. Een verplaatsing Leuven-Brussel duurt makkelijk meer dan een uur, drie keer zo lang als op een gemiddelde zondagmiddag, met een geweldig verlies aan productiviteit tot gevolg. Ministers komen met plannen, ondermeer om massaal te investeren in nieuwe bus- en tramlijnen. Maar een echt vernieuwende visie op openbaar vervoer in ons land zou vertrekken van de consument. Want die heeft last om van en naar zijn station te geraken en wanneer hij dan eindelijk een station betreedt wordt hij terug in de tijd gekatapulteerd.

Gisterenochtend wou ik de trein naar Parijs nemen en wilde ik in Leuven vertrekken. Niet makkelijk. Met de bus moest ik drie kwartier vroeger opstaan, om vijf uur 's ochtends is dat geen optie. Mijn auto aan het station achterlaten bleek schier onmogelijk. Een kort gesprek met de parkinguitbater liet weinig hoop. Alhoewel de parking recent werd aangelegd blijkt die nu al voor jaren volzet. Een abonnement kopen voor een parkeerplaats kan niet. Eerst kom je op een ellenlange wachtlijst terecht. Stilaan een Vlaamse specialiteit. Slaag je er toch in je auto voor een dag te parkeren dan kost je dat al gauw een slordige 15 euro. Als je dat elke dag doet, ben je makkelijk 600 euro per maand kwijt. U kan dus maar beter naast het station wonen of een flink salaris hebben wanneer u met de trein naar uw werk spoort. In pak en met koffer op de fiets was ook geen alternatief dus zat er niets anders op dan mij te laten voeren. Ook dat is niet echt voorzien want er is geen kiss & ride parking aan het nieuwe station.

Nochtans zijn die eerste en laatste kilometer net cruciaal. Met een slimme investering in ‘geïndividualiseerd openbaar vervoer' kan je het bereik van een station drie keer groter maken. Dat betekent dat de spoorwegen samen met bedrijven speciale fietsen, Segways of andere vernuftige transportmiddelen aan het station zouden voorzien om van en naar het station te pendelen. Niet iedereen ziet het immers zitten om aan het vertrek- én aankomststation een eigen fiets te hebben en die ook zelf te onderhouden. Als nu zelfs Brussel een Vélib systeem heeft, kunnen wij toch niet langer achterblijven?

Maar ook in het station is het tijd voor innovatie en renovatie. Zo is er in het station van Leuven geen wachtruimte die naam waardig. Het stationsbuffet stamt letterlijk en figuurlijk uit de vorige eeuw. En wanneer het noodlot toeslaat en u gebruik moet maken van de sanitaire voorzieningen weet u meteen hoe die er in 1830 uitzagen. In Brussel Zuid bleek dan weer één wachtruimte overvol te zitten terwijl het andere kille lokaal zo goed als leeg was. Reden? Iemand had die duidelijk als urinoir gebruikt maar geen onderhoudspersoneel te bespeuren. Bij het nuttigen van een broodje werd vervolgens mijn laptop gestolen. Niets uitzonderlijks. Eén van de meer dan twintig gevallen per dag zo bleek uit een praatje met de verbaliserende agent. En zo kan ik nog even doorgaan. Niet echt de manier om de moderne consument te verleiden om met de trein te reizen dus.

Nochtans zouden NMBS en Infrabel hun jaarrekening en hun consument een enorm plezier doen met een kleine stage in Duitsland. Hun collega's van Deutsche Bahn maken daar enorme winst met de uitbating van hun stations als moderne winkelcentra met een pak diensten zoals Post en droogkuis.

Met een beetje visie maak je van onze stations plekken waar je rustig en comfortabel een tas koffie kan drinken, de krant openslaan of je mails checken in afwachting van de volgende trein die het station komt binnenzoomen. Een beetje zoals in een hotel, en waarom niet met conciërge desk? Een plek ook waar je nog snel een aankoop doet voor het avondeten of rustig rondslentert in een aantal aangename winkels voor je je trip verder zet. Op die manier zou de trein dan toch nog een beetje reizen worden.

Bron: De Standaard http://www.standaard.be/Artikel/Detail.aspx?artikelId=312B23BM

vrijdag 05 juni 2009 - Geef je commentaar (2)

Vind je dit interessant? Deel het met anderen.

Paradox van Parys: Is de Paus links?

Vorige week werd de publicatie van een belangrijk pauselijk document een weinig overschaduwd door de aardse herdenkings-plechtigheid van een zanger uit L.A. Het was speuren met een vergrootglas naar een bericht in de Vlaamse kranten. Dat zette de immer vranke Bisschop Léonard aan tot volgende bespiegeling in het Katholiek Nieuwsblad: 'Ten tijde van de idiote polemiek over het condoom vonden de Belgische volksvertegenwoordigers het nodig (...) de paus te veroordelen. Het voorwendsel was dat het woord van de paus extreem belangrijk is wegens zijn grote weerklank. En nu dit woord zich uit over grote vragen van wereldbelang (...) komt het ver achter Jackson, de G8, de fratsen van Berlusconi en de Ronde van Frankrijk!' Echt ongelijk geven kan je hem niet. Daarom, Monseigneur, vandaag een poging om de derde encycliek van deze paus onder de aandacht te brengen.

Copywriter

Caritas in Veritate, wat zoveel betekent als Liefde in Waarheid, laat het kerkelijk licht schijnen over onze economie en staat stil bij onderwerpen zoals innovatie en technologie. Interessant zou je denken. Al ga je best even zitten vooraleer je je tanden in de tekst zet die gefundenes fressen blijkt voor volleerde tekst exegeten. Geniet even mee. Hoofdstuk drie titelt ‘Broederschap, Economische Ontwikkeling en Burgerlijke Samenleving' en opent met een passage over de ervaring van de gave. De nadruk moet gelegd worden op ‘economische vormen gebaseerd op solidariteit' en er wordt aangegeven hoe ‘zowel de markt als de politiek mensen nodig heeft die openstaan voor wederzijdse gave'. Daarom doet de paus een beroep op een ‘nieuwe humanistische synthese'. Het document is gericht aan 1,1 miljard gelovigen en aan alle mensen van goede wil. Ik reken mezelf tot die laatste categorie maar verstaan doe ik dit niet. Mogen we Rome een copy writer suggereren?

Links of rechts?

De inhoud mag bij ons dan voor weinig opzien hebben gezorgd, in andere landen en in de blogosfeer is dat allerminst het geval. Bepaalde uitspraken hebben immers de indruk gewekt dat de paus globalisering afvalt in zijn encycliek en de kerk zonder pardon in de linkse hoek plaatst. Ondermeer volgende passages zouden daarop wijzen: ‘Zodra winst het uitsluitende doel wordt, verkregen door ondeugdelijke middelen en zonder oog hebbend voor het algemeen welzijn, dan kan winstbejag de welvaart vernietigen en armoede veroorzaken.' Maar ook volgende zinsnede zint vele linksgezinden: ‘De huidige economische crisis met zijn ernstige afwijkingen en misstanden vereist een geheel nieuw begrip van zakendoen,' samen met het feit dat de Heilige Vader pleit voor een ‘beschaving van de economie'.

De rechterzijde was er als de kippen bij om het tegendeel te bewijzen. Zo schrijft Benedictus XVI ook dat ‘blinde oppositie' tegen globalisering onverstandig is , omdat het de goede kanten van de groeiende wederzijdse afhankelijkheid over het hoofd ziet. De paus prijst ook de wereldhandel die miljarden mensen uit de armoede heeft getild en waarschuwt hij voor de gevaren van een alles omvattende welvaartsstaat. Een aantal conservatieven vindt dus dat de paus best economisch rechts is.

Innovatie

Het laatste hoofdstuk van de encycliek heet ‘De Ontwikkeling van Volken en Technologie'. In Rome zijn ze, zoals geweten, niet meteen grote aanhangers van alle vormen van vernieuwing. De kerk blijkt daarin te waarschuwen voor de ‘prometheïsche aanmatiging' van de mensheid die denkt ‘zichzelf te kunnen herscheppen door de ‘wonderen' van de techniek.' Want de ‘rede die alleen op de technologie vertrouwt is zonder het geloof ertoe veroordeeld zich te verliezen in de illusie van haar eigen almacht.' Niet alle mogelijke innovatie, is daarom ook wenselijk.

Conclusie

Interessant document om even bij stil te staan dus. Wat moet een mens daar nu van vinden? De helft begrijp je met gewoon Nederlands niet. De andere helft is interessant omdat ze zegt dat de mens een ethisch kader nodig heeft wanneer hij economische handelingen stelt. Maar dat wisten we eigenlijk al. Het had een stuk duidelijker en dus ook relevanter gekund. In elk geval is de conclusie: Benedictus XVI is niet links. En niet rechts. Een echte paus dus.

vrijdag 17 juli 2009 - Geef je commentaar (1)

Vind je dit interessant? Deel het met anderen.

Pardox van Parys: No worries, mate

Ik heb de kerst Down Under doorgebracht. Een aanrader voor iedereen die graag onder een spar op het surfstrand bij dertig graden Celsius geniet van een glaasje glühwein. Vooraleer ik een voet op Australische bodem zette, was ik een absolute ignoramus van alle Aussie-zaken - de occasionele Flying Doctors-aflevering niet te na gesproken. Dat de Britten er hun gevangenen dumpten nadat ze niet langer in Amerika terecht konden, wist ik. En dat je er spectaculaire landschappen kon zien zonder een ziel tegen het lijf te lopen, verhoopte ik. Tof land, warm klimaat, véél kangoeroes: dat was zowat wat ik verwachtte.

Down Under Wonder

Wat ik ontdekte was een fascinerend land dat op zijn eentje aan de wereldwijde recessie ontsnapt. 95% van de Australiërs heeft een job. De beurs sloot 2009 af met de grootste winst in 16 jaar. De Australische dollar is de meest performante grote munteenheid. En de VN plaatsen het land op nummer twee in de wereldwijde rangschikking van plekken met de meeste levenskwaliteit. Niet gek dus dat driekwart van de bevolking zegt gelukkig te zijn. En alhoewel West-Europa een paar keer in Australië past, lijken ze daar toch een beetje op België. Want ook daar innen de deelstaten maar 18% van de belastingen, terwijl ze meer dan de helft van alle uitgaven doen.

Oude Continent

Als je dat vergelijkt met Belgenland wordt het snel minder mooi weer. Onze werkloosheid kan dit jaar oplopen tot 12%. Wij staan 15 plaatsen lager in dezelfde VN-index. 15% meer mensen zijn ongelukkig bij ons. En dan hebben we het even niet over onze staatsschuld en andere vervelende details. Die weinig montere feiten zijn ook daar beneden doorgesijpeld en worden gebruikt om een glasheldere analyse over de toestand hierboven maken. Daar hoefde ik maar de krant The Australian voor open te slaan. Een ontnuchterende ervaring, waarin de toestand in New South Wales, een van de Australische deelstaten, met Europa werd vergeleken. 'NSW is teruggevallen tot het niveau van een mature Europese staat die terugblikt op een verloren decennium met flauwe groei en spectaculair slecht bestuur. En het zakenleven ervaart NSW als vijandig ten opzichte van nieuwe bedrijven.' Klinkt bekend?

Australisch recept

Kunnen wij dan iets leren van het Australische recept? Zeker. Sinds de jaren tachtig heeft de Labourpartij er de belastingen continu verlaagd om privéconsumptie en investeringen aan te moedigen. De overheid vermeed bewust hogere uitgaven. En de economie is al lang niet meer op Europa gericht maar op de Aziatische groeilanden. Maar dat verklaart niet alles.

Het echte geheime ingrediënt zie je niet in statistieken. Dat is het aanstekelijke enthousiasme van de Aussies, die door het leven gaan met een nauwelijks te temperen optimisme. 'No worries' is er de nationale slagzin. Boot gemist? No worries. Bestelling veranderen? No worries. Job kwijt? No worries. Schijnbaar zonder inspanning werken de Australiërs zich naar de wereldtop. En daarbij zijn ze fier op hun land. 'It's a great day to be an OZ', is een frequent zinnetje dat nieuwslezers zonder voorbehoud uitspreken tijdens het journaal. Een vriendin vroeg me om het best bewaarde geheim, hoe goed het toeven is in haar land, niet aan de rest van Europa te verklappen.

Kangoeroe hartklep

En ja, zelfs voor het teveel aan kangoeroes hebben ze daar een oplossing gevonden. Een gids die ons door een nationaal park in de outback loodste, wist fier te melden dat de buideldieren niet langer voorbestemd waren voor de voorbanden van voorbijrazende voertuigen, maar een hogere roeping toebedeeld kregen. Een Australische universiteit begint binnenkort met het inplanten van kangoeroe-hartkleppen bij mensen. Ze blijken minder snel te verkalken en meer fysieke stress aan te kunnen dan die van hun collega-varkensharten. Zou dat een metafoor zijn voor Australië en Europa?

vrijdag 08 januari 2010 - Geef je commentaar (0)

Vind je dit interessant? Deel het met anderen.

Paradox van Parys: Trouw

Ik heb de vervelende neiging alles uit te stellen tot het allerlaatste moment. Mijn trouw lijkt daar vooralsnog geen uitzondering op te vormen. Als u dit leest scheidt minder dan 24 uur mij van een van de belangrijkste dagen in mijn leven. En ik word stilaan nerveus. Nee, niet omdat ik aan mijn partnerkeuze twijfel. Wel omdat ik net een telefoontje van de dienst burgerlijke stand heb gekregen. Hallo meneer, waar is uw huwelijkscontract of wilt u volgens het wettelijk stelsel trouwen? Hmm, goede vraag. Hallo notaris, wij komen deze namiddag nog even langs. Gelukkig kan die er mee lachen en heeft ze beloofd alles tegen vanavond klaar te hebben. Oef.

Besognes
En dat was slechts een klein besogne. Want als u deze column wat haastig geschreven vindt, is dat vooral te wijten aan een vestimentaire noodsituatie. Ik heb namelijk nog geen pak om zaterdag aan te trekken. Elke minuut die ik aan dit schrijfsel spendeer, is een minuut langer dat ik mijn garderobe negeer. Mijn wederhelft, die wel over een persoonlijk planningsvermogen beschikt, heeft zich al maanden geleden met verve van deze opdracht gekweten. Het is nu nagelbijten dat er op het rek van de betere Leuvense kledingzaak alsnog een pak in mijn maat op mij hangt te wachten. En dat we een vriendelijke naaister vinden die vanavond overuren wil kloppen. Zodat ik niet over mijn broekspijpen val op de trappen van het stadhuis.

Weddingplanner
Iemand zoals ik had dus duidelijk beter beroep gedaan op een relatief nieuw beroep. Dat van de huwelijksfeestplanner. Dat is iemand die u bij het handje neemt en uw hele trouwdag voor u regelt. Voor een commissie van een slordige tien procent op de kost van uw feestje welteverstaan. Want telt u vooral even mee. Een pak, een receptie, een ring, een reis, een bezoek aan de notaris, een zaal, een traiteur, een DJ, een fotograaf, bloemen en drukwerk. Zoiets dikt aan.

1.4 miljard
Een gemiddeld huwelijk kost tussen de 25.000 en de 85.000 euro. Als we snel tellen is dat met 45.000 trouwende koppels per jaar goed voor een omzet van om en bij de 1.4 miljard euro. Weddingplanner Roula Stoelen van My Dream Day vertelt dat een doorsnee koppel zo'n 150 personen uitnodigt op hun feest. Wij geven gemiddeld 50 euro per persoon aan de tortelduifjes. Dat wil zeggen dat wij Belgen voor 337.500.000 euro aan huwelijkscadeaus per jaar uitwisselen. De meeste koppels betalen hun trouw trouwens zelf. Dat blijkt de beste remedie om uit het vaarwater van ouders en schoonouders te blijven volgens Stoelen.

Babyborrel
De huwelijken die mevrouw Stoelen begeleidt houden volgens haar goed stand. Hoe ze dat weet? "Met kerstmis doe ik een update van mijn hele bestand. Want elk huwelijk is een potentiële babyborrel of jubileum. En elke scheiding heeft de kiem van een tweede huwelijk in zich," zegt ze. Kortom, trouwen is een belangrijke economische motor.

Presentje
Blijkt trouwens dat we al eens worden opgelicht door die trouwindustrie. Wist u dat als u een presentje aanvinkte op de huwelijkslijst van uw nichtje en haar aanstaande u hen helemaal geen zilveren theelepeltje cadeau hebt gedaan? Zij krijgen gewoon de waarde van de optelsom van alle geselecteerde cadeaus en mogen dat bedrag dan naar believen spenderen in de winkel. Een beetje vreemd toch wanneer u dat bedankbriefje voor de theelepel in de bus vindt.

Crisis
Conclusie: de beste manier om uit een recessie te geraken is een collectief trouwfestijn. Want elk getrouwd paar injecteert onze economie met geld en liefde. En getrouwde koppels blijken nu ook nog gelukkiger dan ongehuwd samenwonenden. En gelukkige mensen zijn productiever. Dus zou onze economie beter af zijn indien iedereen in de echt verbonden was. Ik doe morgen mijn deel. Waar wacht u nog op?

De Paradox van Parys verschijnt op vrijdag in De Standaard.

vrijdag 04 juni 2010 - Geef je commentaar (0)

Vind je dit interessant? Deel het met anderen.

Paradox van parys: Nationalisme en kapitalisme

george_w_bush_nation_nov_11_2000

Het was een gekke week in een nog maffer land. Zondag kwam het volk morrend op straat en eiste een regering maar vergat er bij te zeggen hoe dat dan moest. De voorzitter van Vlaams Belang vond dat Vlaanderen best een voorbeeld aan splitsend Soedan nam maar vergat daarbij het Soedanees probleempje met de mensenrechten. Een andere politieke partij eiste een referendum over de onafhankelijkheid maar vergat daarbij zelf hun leden te bevragen over de eigen voorzitterswissel. En toen was het nog maar zondag.

Impasse
Woensdag zetten de Vlaamse werkgevers die een snelle regering eisen maar willen dat de Vlamingen het been stijf houden, hun baas aan de kant. Nota bene de man die verklaard had ‘niet langer trots te zijn op Vlaanderen'. Dezelfde werkgevers, die Bart De Wever zijn echte bazen noemde, schoten eerder het voorstel van Bart De Wever voor een volledige splitsing van het arbeidsmarktbeleid af. Alhoewel die laatste dan weer zei dat dit een voorstel uit hun eigen eisenbundel was. Volgt u nog? Want dat was vóór de regeringsonderhandelingen van de palliatieve afdeling naar het mortuarium verhuisden. De impasse is dus compleet. De Walen zeggen dat het is omdat wij onverzettelijk zijn.

Straks verhindert kapitalisme nationalisme
Wij zeggen dat het is omdat we onze staat moeten hervormen en de regio's meer bevoegdheden toedichten. Opdat ons overheidsapparaat efficiënter zou werken. En onze economie er de vruchten van zou plukken. Lapidair gesteld volgen we eigenlijk de redenering dat we meer nationalisme nodig hebben voor een beter presterend kapitalisme. De ironie van het verhaal is dat het kapitalisme straks wel eens zou kunnen verhinderen dat we ons nationalisme waar maken.

Nummmerplaat
Want terwijl Joëlle ons nationalisme verwijt en alles uit de kast haalt voor het behoud van de nationale nummerplaat met rode tekens op een witte achtergrond, rolt België op het World Economic Forum over de tongen als de volgende dominosteen. En belanden we in het rijtje landen dat aangevoerd wordt door Griekenland en Ierland. Het kapitalisme kan het nationalisme inhalen als de internationale speculanten bloed ruiken, de rente op overheidsobligaties de hoogte inschiet. En de druk van buitenaf zo groot wordt dat we wel snel een regering moeten vormen die de crisis bezweert. Zonder dat er een akkoord is over diepgaande hervormingen.

Geest van het kapitalisme
Maar is nationalisme goed voor de economie? Liah Greenfield heeft er een interessant boek over geschreven. Ze stelt dat de geest van het kapitalisme gevoed wordt door het nationalisme omdat die leden van een natie motiveert om naar groei te streven. Een paar eeuwen geleden was de zoektocht naar groei helemaal geen centraal thema in het leven van mensen. Dat is veranderd in de 17de en 18de eeuw, toen naties die groei positieve kwaliteiten begonnen aan te meten. Maar nationalisme, zegt Greenfield, is een idee en dus ook een flexibel begrip.

Wereldrecord
Dan blijft voor België dus enkel de vraag over hoe groot of hoe klein we de cirkel maken waarbinnen we iedereen als lid van een zelfde natie beschouwen. Onze politici hebben nog 60 dagen om zich daarover te buigen en het wereldrecord regeringsvormen te verbreken.

De Paradox van parys verschijnt op vrijdag in De Standaard.

vrijdag 28 januari 2011 - Geef je commentaar (0)

Vind je dit interessant? Deel het met anderen.

Mooi weer vandaag

sun

De eerste zonnestralen, strak blauwe lucht en een vleug onnavolgbaar optimisme maakt zich meester van de zakdoek die ons land groot is. Terrassen worden uitgestald, broeken worden opgerold en de eerste rokjes maken hun opwachting. Daar wordt zelfs de meest zwartgallige Belg goed gezind van. De zon zorgt voor een goed humeur. Een goed humeur voor optimistische beslissingen. En optimistische beslissingen voor blije handelaars. We kopen nu eenmaal meer bij strakblauwe hemel dan bij een lucht die zwanger is van erwtensoep. Dat de theorie van de homo economicus, de rationele consument, een mythe is, was al bekend. Maar luisteren we om de staat van onze economie te kennen beter naar het weerpraatje van Frank Deboosere dan naar de beursanalyse van Paul Dhoore?

4 graden warmer, 42% meer hamburgers verkocht
Het weer bepaalt of mensen geld uitgeven en aan wat ze het uitgeven. Volgens de Britten is het zelfs de tweede belangrijkste bepalende factor, na de algemene staat van de economie, in beslissingen over gezinsuitgaven. Maar weinig bedrijven houden daar rekening mee. Niet zo bij Tesco. De Britse supermarktketen gebruikt het weer om de vraag van zijn klanten te voorspellen en zijn voorraadbeheer op punt te stellen. Een software programma zet de verkoopsinfo van artikels af tegen de historische weergegevens en dat voor elke dag van het jaar. Zo zijn ze bij de supermarktketen te weten gekomen dat als de temperatuur met 4 graden stijgt, de vraag naar hamburgers met 42% toeneemt. Is het op een maandag bijzonder koud? Dan neemt de vraag naar groene groenten toe. Als je die data combineert met de weersvoorspelling, zorg je ervoor dat je enkel in je rekken hebt liggen wat je klanten zullen kopen. Deze weersstrategie levert Tesco een jaarlijkse besparing van 6 miljoen pond op.

30% van ons BNP
De invloed van het weer gaat nog veel verder dan het aankoopgedrag van consumenten te inspireren en stockvoorraad bij retailers te optimaliseren. Het bepaalt ook de prijs van producten. Denk maar aan duurdere stookolie tijdens de koude wintermaanden of de fruitprijs die de pan uitrijst na een late vorst. En een centimer sneeuw is bij ons genoeg om voor duizend kilometer file te zorgen. Ook dat heeft een kost, voornamelijk op vlak van transport. In totaal zou het weer een invloed hebben op 30% van ons bruto nationaal product. Dat is een slordige 85 miljard euro die rechtstreeks of onrechtstreeks samenhangt met het weerbericht. Ook daar stopt de invloed van zon en wolken niet.

Zon in de straat, vuur op de beurs
Want zon in de straat zorgt niet enkel voor hogere omzetten bij de kleinhandel, het laat ook de beurs niet koud. Zo is er een studie die ochtendzon linkt aan de positieve resultaten van de beurs. Daarvoor hebben de onderzoekers het weer van liefst 26 locaties van aandelenbeurzen over de hele wereld geanalyseerd en dat van 1982 tot 1997. Het verschil tussen een bewolkte en een zonnige dag? Negen basispunten. Dat lijkt niet veel maar op een jaar komt dat neer op een verschil van bijna 25%. Dat mag vreemd lijken maar als we geloven dat we optimistischer zijn als de zon schijnt en zo meer bestellen op restaurant of aankopen in een kledingzaak, dan geldt dat ook voor de aanschaf van een aandeel. Uw beursstrategie houdt dus beter rekening met het weerbericht.

Beurs verplaatsen
Geen enkel plan om onze economie aan te zwengelen kan dus tippen aan een zonnige weersvoorspelling of de verhuis van de beurs naar de evenaar. Het zegt in ieder geval wat over onze irrationaliteit, die we verkiezen te negeren maar elke dag netjes practiseren. Ik zeg het maar, maar maandag geven ze bewolkt. Ik duim in ieder geval voor een zonnige zomer.

De Paradox van Parys verschijnt op vrijdag in De Standaard.

 

donderdag 29 maart 2012 - Geef je commentaar (0)

Vind je dit interessant? Deel het met anderen.

Mooie mensen zijn slimmer

abercrombie-and-fitch

In Brazilië krijgen arme mensen gratis facelifts omdat ‘iedereen recht heeft op schoonheid'; Aan onze universiteiten kan u binnenkort weer een hele horde huppelende en kort gerokte vrouwelijke studentes aantreffen, klaar voor de mondelinge examens. En op de Waterloolaan maakt de Amerikaanse kledingketen Abercrombie & Fitch van mooie mensen op de werkvloer zijn uitstalraam. Mooie mensen, zo gaat de volkswijsheid, hebben een voetje voor in het leven én op de werkvloer. Dat schoonheid en economisch succes met elkaar gelinkt zijn, klopt. Maar lang niet altijd zoals wij denken. Onze obsessie met schoonheid is niet zo oppervlakkig als we zelf denken en de slinger slaat niet altijd in dezelfde richting door.

Symmetrische schoonheid
Om schoonheid te begrijpen moeten we eerst naar de biologie. In essentie vinden we mensen mooi als ze symmetrische gezichtstrekken hebben. Of als ze een gezonde huid en glanzend haar hebben. Daar blijkt biologisch wat voor te zeggen omdat het karakteristieken zijn van gezonde mensen en dus interessante specimen om mee te paren. Bovendien is het voor een embryo bijzonder moeilijk om in zijn ontwikkeling een perfecte symmetrie te bewaren - enkel embryo's met goede genen slagen daar in. Er zit dus behoorlijk wat natuurlijke selectie in het feit dat we symmetrisch bevonden medemensen aantrekkelijk vinden. 

Intelligentie
Maar er is ook een andere goede redenen dat bevallige mensen professioneel verder springen: ze zijn ook slimmer. Tenminste dat is de stelling van Dr. Miller van de universiteit van New Mexico. Hoe symmetrischer - en dus hoe mooier - iemands fysieke karakteristieken zijn, hoe hoger de score op een algemene intelligentie test. Dat wordt bevesigd in een andere onderzoek waarin één groep mensen een IQ test invulde en een andere groep aan de hand van foto's hun resultaten diende in te schatten. U raadt het al, de letterlijk knappe koppen waren dat vaker ook figuurlijk. Het is geen toeval dat ‘knap' bij ons zowel slim als schoon betekent.

Business strategie
Als je twee gelijkwaardige kandidaten hebt, is mooie mensen aanwerven dus een perfect legitieme business strategie. Die wijsheid komt uit de koker van Dr. Hamermesh van de universiteit van Texas. Die rekende nog voor dat ‘lelijke' mannen ongeveer tien percent minder verdienen dan gemiddeld. Knappe exemplaren 5% meer. Shanghai is de ergste plek voor lelijke vrouwen, die verdienen er een derde minder dan gemiddeld. Maar het is ook de beste plek voor bekoorlijke Chinese dames, die verdienen er tien procent meer dan doorsnee.

Nadelen
Maar schoonheid is niet altijd positief op de werkvloer. Dat blijkt dan weer uit onderzoeksresultaten die deze week het licht zagen. In die test stuurden onderzoekers 2.500 CV's uit, de helft met en de andere helft zonder foto. De mensen op de foto hadden voordien allemaal een schoonheidsscore gekregen. Attractieve mannen mochten sneller op interview komen dan hun onooglijke collega's. Maar aantrekkelijke vrouwen hadden 11 brieven nodig voor ze uitgenodigd werden terwijl de gemiddeld uitziende vrouwen er maar zeven hoefden te sturen. De onderzoekers konden hier geen verklaring verzinnen. Behalve dat 93% van de HR managers die beslisten of een kandidaat op interview mocht komen een vrouw was.

Discrimineren
Wettelijk mag je niet discrimineren op basis van geslacht, handicap, ras, of seksuele geaardheid. Maar mag je dus wel lustig lelijke mensen discrimineren. Of beeldschone.

De Paradox van Parys verschijnt op vrijdag in De Standaard.

donderdag 05 april 2012 - Geef je commentaar (3)

Vind je dit interessant? Deel het met anderen.

Economie en zelfdoding

mmw_suicide_article

Elk jaar kosten zelfdoding en pogingen tot zelfdoding de Vlaamse economie 500 tot 600 miljoen euro. Dat zit hem, volgens Lieven Annemans die gezondheidseconoom is aan de UGent, vooral in het verlies aan arbeidsproductiviteit. Ter vergelijking voegt de professor er de kosten van het fileprobleem aan toe, die worden op 250 miljoen euro geschat. Ondertussen zijn de cijfers over zelfdoding zo alarmerend dat het niet enkel een maatschappelijk maar ook een groot economisch probleem is. De belangrijkste doodsoorzaak bij mannen tussen de 35 en de 50 jaar bij ons? Zelfmoord. Bij jongeren piekt zelfdoding eveneens als één van de belangrijkste doodsoorzaken. In totaal stappen er dagelijks drie Vlamingen uit het leven en ondernemen ongeveer 45 Vlamingen een poging. Dat zijn meer dan 1.100 Vlamingen per jaar die sterven door zelfdoding of vijf keer meer dan er Belgen vermoord werden in 2009. In Europa moeten we haast geen enkel ander land laten voorgaan als het op zelfdodingcijfers aankomt. We hebben dus een probleem.

screenhunter3if0

Economische crisis
Minister Jo Vandeurzen van Volksgezondheid wijt het stijgende aantal zelfdodingen voor een deel aan de economische crisis. Dat is interessant omdat ze nog een andere link legt tussen zelfdoding, iets wat wij voornamelijk als een mentaal probleem zien - en dus een irrationele beslissing - en economische theorie die net de rationele mens als uitgangspunt neemt. Twee Princeton economisten kwamen al in 1974 op de proppen met een model dat sommige zelfmoorden kan voorspellen en kaderen als perfect rationeel. In het kort komt het erop neer dat je de waarde van een leven berekent. Dat doe je door alle geluk dat in leven kan zitten bij mekaar op te tellen, daar de kost van hoe je aan dat geluk komt van af te trekken en zo de net present value van je levensplezier te berekenen. Is de som negatief, dan is zelfmoord een redelijke beslissing.

Zelfdoding als rationele beslissing
In het model werd voorspeld en bewezen dat zelfmoord toeneemt naarmate je ouder wordt, afneemt als je inkomen stijgt en daalt wanneer je ‘zin in het leven' groot is. De opportuniteitskost of de prijs om zelfmoord te plegen is wel voor iedereen verschillend. Iemand die 20 is heeft een heel andere verwachting rond toekomstig geluk en inkomen en zal dus ook een hogere opportuniteitskost hebben om die rationele beslissing te nemen. Dit debat is belangrijk omdat het gaat over hoe we zelfdoding zien. Want zouden we even veel geld vrij maken voor een ziekte die tussen onze twee oren zit als voor een ziekte die rationeel is en kan genezen worden? Of vinden we het toch makkelijker fondsen te voorzien voor iets dat we kunnen oplossen dan voor psychische aandoeningen? 

Gefaalde poging, beter leven
En er is nog iets dat economie ons kan leren over zelfdoding. Mensen die een niet-succesvolle poging tot zelfmoord hebben ondernomen doen het achteraf economisch veel beter dan zij die wel zelfmoord overwogen hebben maar nooit een poging ondernomen hebben. De eerste categorie verdient gemiddeld een vijfde meer dan de laatste. Dat wordt verklaard door het feit dat een keer je zelfmoord probeert en faalt je heel wat makkelijker zorgen en aandacht krijgt van medische professionals maar ook van familieen vrienden. Hulp levert dus duidelijk resultaten op. 

Piraha
Zelfdoding is dus niet enkel een menselijk, irrationeel drama maar ook een grote economische kost die soms stoelt op een rationele beslissing. Hoe we zelfdoding zien, bepaalt hoe we het probleem aanpakken. In ieder geval moeten we dringend een kijkje gaan nemen in de Amazone. Daar woont de Piraha stam die geen enkel gekend geval van zelfdoding telt.

Zit je met vragen over zelfdoding? Dan kan je terecht bij de Zelfmoordlijn op 02 649 95 55 of op www.zelfdoding.be. De Paradox van Parys verschijnt op vrijdag in De Standaard. 

vrijdag 13 april 2012 - Geef je commentaar (2)

Vind je dit interessant? Deel het met anderen.

Queen of Coke

Griselda

De Queen of Coke is dood, ze werd woensdag vermoord. Het omaatje van 69 kwam net de beenhouwer in Medellin, Columbia buiten gestapt toen ze een koekje van eigen deeg kreeg. Twee heren op een motorfiets namen haar met een machinegeweer onder vuur en pompten twee kogels in haar hoofd. Dat is ironisch omdat Griselda Blanco de ‘uitvindster' is van motorfiets moorden. Een techniek die deze narcotische royal perfectioneerde. In totaal heeft het grootmoedertje 200 moorden op haar geweten, ervan uitgaand dat ze iets had dat daar op leek.

Humor
Griselda begon vroeg aan haar criminele carrière en kidnapte en vermoordde op haar 11de een rijkeluiskindje. Veel gevoel voor humor had ze niet. Ze liet twee van haar vier echtgenoten omleggen, noemde een van haar zonen Michael Corleone en vermoordde het twee jarig zoontje van iemand die haar zoon een trap onder zijn kont had verkocht. Het was dus een vorm van lichte ironie toen de Colombiaanse politie verklaarde ‘het motief voor haar moord nog te onderzoeken.’

CEO
Maar wat mij intrigeert is dat deze Zwarte Weduwe eigenlijk één van de eerste vrouwelijke CEO’s van een grote multinationale Latijns Amerikaanse onderneming was. Want drugskartels zijn, mede door haar, ondernemingen geworden die professioneel gerund worden volgens algemeen gangbare bedrijfsprincipes. Met die uitzondering dat bedrijven in illegale goederen veel sneller moeten innoveren en in veel moeilijkere omstandigheden opereren dan hun collega’s. De vereiste organisatie om een kilo cocaïne uit Columbia op salontafels van New York tot Los Angeles te doen belanden zou zelfs een logistiek manager bij Amazon.com hoofdbrekens bezorgen. Het personeelsbeleid waarbij je voor elke schakel in de ketting mensen moet hebben die met hun fikken van het product en de centen moeten blijven maar wel moeten vrezen voor hun leven of voor een leven achter de tralies, doet de taken van een gemiddeld HR manager bij McDonalds verbleken.

Innovatie
Om nog te zwijgen over de constante innovatie die nodig is om het hoofd boven water te houden. Zo was Joaquin Guzman, de baas van het Sinaloa kartel uit de gelijknamige Mexicaanse provincie, de eerste die met het idee kwam opzetten om een drugstunnel te graven onder de Amerikaans-Mexicaanse grens. Ondertussen zijn er meer dan 100 ontdekt. Hij begon ook met een kredietsysteem voor beginnende groothandelaars en diversifieerde zijn afzetmarkt naar Europa toen de vraag in de V.S. afnam. Iets wat elk beursgenoteerd bedrijf ook zou overwegen.   

Risicopremie
Daar staat wat tegenover. Grizzly Griselda slaagde er in om in de jaren zeventig en tachtig maandelijks anderhalve kilogram cocaïne af te leveren in o.a. de Verenigde Staten, toen goed voor een omzet van 8 miljoen dollar per maand. Het Sinaloa kartel haalt vandaag een jaarlijkse omzet van 3 miljard euro. In Columbia koop je voor 1.800 EUR een kilogram drugs. Die verkoop je in de V.S aan groothandelsprijzen voor 25.000 EUR. Een keer je het blok in kleine stukjes breekt, wordt die kilogram meer dan 100.000 EUR waard. De prijs die je als klant uiteindelijk betaalt voor een gram heeft dus weinig te maken met de prijs voor het basisproduct maar alles met het risico dat de organisatie neemt voor het witte poeder in uw neus.

Taksen
De drugshandel is ook voor een andere reden interessant studiemateriaal. Ze laat zien hoe een economie zonder invoertaksen eruit ziet. Geen enkel land reguleert immers de handel. Al worden er wel belastingen betaald in de vorm van omkoopsommen. Tot 400.000 dollar per maand voor de hoogste Mexicaanse anti-drug strijder. Daar kan je een mens al eens een lijntje van snuiven. 

De Paradox van Parys verschijnt op vrijdag in De Standaard.

vrijdag 07 september 2012 - Geef je commentaar (2)

Vind je dit interessant? Deel het met anderen.

© Lorin Parys. - webdesign blau - Lorin Parys. RSS 2.0 - disclaimer en privacy