Een diploma voor de prijs van 5 iPads
Jo Libeer van Voka lanceerde woensdag een aantal ideeën om het gat van meer dan 500 miljoen euro in de kas van de Vlaamse regering dicht te rijden. Eentje daarvan was de verhoging van het inschrijvingsgeld voor universiteits- en hogeschoolstudenten. Libeer heeft een punt. Want nu kan je voor de prijs van een iPad een jaar opleiding volgen aan een universiteit die wereldwijd tot de top-100 behoort. Vandaag betaal je voor een heel jaar cursus aan pakweg de KULeuven 580 euro. Met een studiebeurs tel je daar zelfs maar 80 euro voor neer. Bij onze vrienden in Wallonië, toch niet bekend als de meest asociale regio, ben je 800 euro kwijt voor een jaar universiteit. Dat is bijna 40% meer dan in Vlaanderen.
Sociale politiek
Waarom vind ik nu dat Voka een punt heeft? Eenvoudig omdat het lage inschrijvingsgeld als instrument voor een sociale politiek compleet gefaald heeft. Het invoeren van het betrekkelijk beperkte inschrijvingsgeld gebeurde vanuit een correcte sociale reflex: de universiteit moest toegankelijk zijn voor iedereen. De 'democratisering van ons onderwijs' heette dat, en die politiek had als doel om evenveel arbeidersdochters als dokterszonen op de aulabanken te laten plaatsnemen. Het is een ambitie die ik graag ondersteun. Want ik geloof in sterke startkansen voor iedereen. En in de kracht van ons onderwijs om dat waar te maken. Niet je afkomst maar wel je toekomst telt, weet je wel. Als dus een laag collegegeld het middel is om dat nobel doel te bereiken, dan betaal ik daar graag belastingen voor. Maar niets is minder waar bij ons.
Klopt niet
Uit een studie van het Leuvense Hoger Instituut voor de Arbeid blijkt dat kinderen van hogere bedienden vier keer meer kans hebben om universitair onderwijs te volgen of zich in te schrijven aan de universiteit. Dat was vlak na de Tweede Wereldoorlog zo, en dat is nu nog steeds zo. De invoering van een gering inschrijvingsgeld heeft daar dus niets aan veranderd. In geen enkel ander Oeso-land dan België is het diploma van je ouders of het inkomen van ma en pa zo bepalend voor het feit of je al dan niet universitaire studies start. En die link is sinds 1976 in ons land enkel nog sterker geworden, het lage inschrijvingsgeld ten spijt.
Massificatie, geen democratisering
Begrijp me niet verkeerd, er zitten meer leerlingen in de aula's van ons hoger onderwijs dan twintig jaar geleden. En er zitten dus ook meer arbeiderskinderen dan toen aan de universiteit. Maar alle sociale groepen zijn gegroeid in aantal en het relatieve aantal kinderen uit gezinnen met een lager inkomen is niet gestegen.
Winst
Omdat we als samenleving enorme returns krijgen van iedereen die hoger onderwijs volgt, vind ik dat we stevig mogen bijdragen aan de studiekosten. Maar iemand met een universitair diploma kan zelf ook rekenen op een mooie winst. Die komt gemiddeld neer op 16% extra inkomsten per jaar, na belastingen. Dus is een grotere kostendekkingsgraad van een jaar universiteit best op zijn plaats. En zoiets hoeft dus niet asociaal te zijn. Beurzen moeten er zijn voor degenen die anders de kans niet zouden krijgen om te studeren. En voor de jongeren die we nu zouden vragen meer te betalen, kan de overheid best eens nadenken over een uitgesteld betalingsplan. Op het ogenblik dat onze investering in iemands universitaire studie vruchten begint af te werpen, zoals een stevig loon, dan kan zo iemand zijn persoonlijke bijdrage aan zijn studie beginnen terug te betalen. En winnen we allemaal. Onze begroting, onze kenniseconomie en onze studenten en hun kinderen studenten die geen lege staatskas erven.
De Paradox van Parys verschijnt op vrijdag in De Standaard.
vrijdag 17 februari 2012
Vind je dit interessant? Deel het met anderen.
Dat het inschrijvingsgeld nog wat kan toenemen is volledig correct. Maar het principe van student loans lijkt me een minder goed idee.
Studeren aan een universiteit voor €1.000 moet ook kunnen. Alleen mag ik hopen dat we nooit de €20.000 grens en meer bereiken, dat lijkt me echt geen goed idee.
geschreven door .(JavaScript moet ingeschakeld zijn om dit email adres te bekijken) op vrijdag 17 februari 2012
Ik kan mij vinden in deze gedachtegang, maar hiermee is de sociale kloof die ons onderwijs voortbrengt of beter bestendigt niet van de baan. Moet er in de eerste plaats geen werk gemaakt worden van een meer comprehensief onderwijs op het niveau van de secundaire scholen waarbij er pas op latere leeftijd wordt geselecteerd? Zou dat systeem in combinatie met het behouden van lage inschrijvingsgeld geen hefboom kunnen vormen voor jongeren uit minder bedeelde gezinnen?
geschreven door .(JavaScript moet ingeschakeld zijn om dit email adres te bekijken) op vrijdag 17 februari 2012
@Steven @Koen: volledig akkoord.
@Mickaël: dat hiermee de sociale kloof niet is weggewerkt klopt ook. Ik ben niet zo’n fan van later kiezen in het secundair. Het kan natuurlijk dat factoren zoals je thuissituatie een heel determinerende invloed hebben op je studiekeuze en dat zoiets meespeelt in de relatieve aantallen van verschillende soorten studenten die we nu zien. Op zich vind ik daar niets mis mee. Het wordt wel een probleem als je wilt doorstuderen maar niet kunt omdat je daar financieel niet in staat toe zou zijn. Daar moet het systeem van de studiebeurs een belangrijke rol blijven spelen.
geschreven door .(JavaScript moet ingeschakeld zijn om dit email adres te bekijken) op zondag 19 februari 2012
Apple laptops zijn state-of-the-art, ze zijn echt beter dan wwinods laptops. Het zit hem in de “kleine” dingen, want aan de specs van bijvoorbeeld processor en grafische kaart zie je het niet.Als ik een rijtje mag noemen van features die ik fijn vind aan mijn MacBook die niet op de gemiddelde (goedkopere, maar qua specs gelijke) Dell of Mediamarkt laptop zitten, dan zou ik bijvoorbeeld noemen:- backlit en erg fijn keyboard- supermooi scherm- ruim 5 uur batterij duur (effectief met wifi aan)- SSD drive- stroomsnoer met magneet- licht, dun en kleine adapter- Mac OS X Zoals Jorrit ook aangeeft je wordt op een gegeven moment vanzelf nieuwsgierig als je een tijdje Apple producten als iPhones, iPods en iPads gebruikt. En zo niet dan niet natuurlijk 
geschreven door Ahmet op maandag 19 maart 2012
Volledig akkoord, maar wel oppassen voor Amerikaanse toestanden waar universiteitsstudenten nog jarenlang moeten afbetalen voor hun studies. Daar lijkt het systeem van “student loans” een manier om armere studenten aan te trekken, maar vaak met nogal wat gevolgen als de student bv niet meteen een job vindt.
geschreven door .(JavaScript moet ingeschakeld zijn om dit email adres te bekijken) op vrijdag 17 februari 2012